Tối 1/10, tại Hoàng thành Thăng Long, Lễ hội Văn hóa thế giới tại Hà Nội lần thứ hai – năm 2026 với chủ đề “Hội tụ Di sản – Kiến tạo tương lai” đã khai mạc trọng thể. Lễ hội do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Ngoại giao và UBND thành phố Hà Nội phối hợp tổ chức, nhân dịp kỷ niệm 50 năm Việt Nam gia nhập UNESCO (1976-2026).
Tham dự lễ khai mạc có: Đồng chí Phạm Thị Thanh Trà – Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ; Đồng chí Lâm Thị Phương Thanh – Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Đồng chí Vũ Đại Thắng – Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch UBND TP Hà Nội; Đồng chí Ngô Lê Văn – Thứ trưởng Bộ Ngoại giao; Đồng chí Bùi Hoài Sơn – Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương; Giám đốc Trung tâm Di sản Thế giới UNESCO Lazare Eloundou Assomo, cùng lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đại diện các ban, bộ, ngành Trung ương, thành phố Hà Nội, các cơ quan ngoại giao, tổ chức quốc tế và các đoàn nghệ thuật Việt Nam, quốc tế.
Phát biểu khai mạc, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, Lễ hội là cuộc gặp gỡ, kết nối giữa các nền văn hóa, lan tỏa tinh thần hữu nghị, sáng tạo và đối thoại vì hòa bình, phát triển. Lễ hội có ý nghĩa đặc biệt khi được tổ chức tại Hoàng thành Thăng Long – Di sản Văn hóa thế giới, biểu tượng của chiều sâu lịch sử, sức sống văn hóa và khát vọng hòa bình, thịnh vượng của dân tộc Việt Nam, đồng thời diễn ra trong năm kỷ niệm 50 năm Việt Nam gia nhập UNESCO.
Theo Phó Thủ tướng, di sản là ký ức của mỗi dân tộc, là kết tinh của trí tuệ, lao động và sáng tạo qua hàng nghìn năm lịch sử. Nhưng di sản không chỉ thuộc về quá khứ. Các giá trị di sản hiện diện trong hiện tại và là nguồn lực quan trọng để kiến tạo tương lai. Mỗi quốc gia, mỗi dân tộc đều có những di sản riêng; khi cùng hội tụ, những giá trị ấy hòa quyện, tạo nên sự đa dạng về các giá trị biểu đạt văn hóa, làm giàu thêm kho tàng văn minh nhân loại. Từ những làn điệu dân ca, những điệu múa, âm nhạc, nghệ thuật trình diễn dân gian; từ trang phục, ẩm thực, nghề thủ công truyền thống đến những di tích, danh thắng, lễ hội và tri thức dân gian, tất cả đều kể những câu chuyện về con người, văn hóa, quê hương, đất nước, về khát vọng sống và những giá trị mà các thế hệ muốn trao truyền cho tương lai. Hội tụ di sản chính là hội tụ con người; hội tụ văn hóa là hội tụ những giá trị chung của nhân loại.
Thành phố Hà Nội là một đô thị nghìn năm văn hiến, nơi lưu giữ chiều sâu lịch sử và những giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ. Đồng thời, Hà Nội cũng đang mở rộng giao lưu, hội nhập, phát huy truyền thống gắn với tinh thần năng động, sáng tạo và khát vọng hướng tới tương lai. Việc Lễ hội diễn ra tại Hoàng thành Thăng Long – Di sản Văn hóa thế giới – càng làm nổi bật mối liên hệ giữa việc gìn giữ những giá trị đã được trao truyền với việc phát huy di sản trong đời sống đương đại.
Phó Thủ tướng khẳng định, Việt Nam xác định văn hóa vừa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, động lực và nguồn lực quan trọng cho sự phát triển của đất nước. Cùng với xây dựng và phát huy nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, Việt Nam chủ động tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, tăng cường giao lưu, hợp tác quốc tế để giá trị văn hóa được chuyển hóa thành sức mạnh nội sinh, thúc đẩy đất nước phát triển nhanh và bền vững. Trong hành trình đó, bảo tồn phải gắn với phát huy, truyền thống phải gắn với sáng tạo, di sản phải gắn với đời sống đương đại, văn hóa phải gắn với con người và phát triển. Đồng thời, cần đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và trí tuệ nhân tạo để số hóa, bảo tồn, phục dựng và quảng bá di sản, làm cho những giá trị văn hóa đến gần hơn với cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Lễ hội Văn hóa thế giới tại Hà Nội là nhịp cầu vun đắp tình hữu nghị, sự thấu hiểu và lòng tin giữa các dân tộc, cùng nhau kiến tạo một thế giới hòa bình, nhân văn và phát triển bền vững. Với sức mạnh của văn hóa, con người có thể kết nối với nhau, vượt qua những khoảng cách và khác biệt để cùng chia sẻ, đồng cảm và hướng tới khát vọng hòa bình.
Lễ hội năm nay có sự tham gia của 50 quốc gia và tổ chức quốc tế, với 45 không gian văn hóa, 35 gian ẩm thực, 18 quốc gia đăng ký chiếu phim và 19 đoàn nghệ thuật quốc tế với 220 nghệ sĩ đến từ 5 châu lục. Từ Lễ hội, Phó Thủ tướng mong muốn lan tỏa ba thông điệp. Thứ nhất, hội tụ để cùng nhau thấu hiểu, kết nối để cùng nhau phát triển. Thứ hai, trân trọng, gìn giữ di sản để trao truyền; sáng tạo để làm giàu thêm giá trị di sản của mỗi quốc gia và của toàn cầu. Thứ ba, từ Lễ hội kiến tạo một không gian văn hóa quốc tế – nơi thế giới đến với Việt Nam và Việt Nam đến gần hơn với thế giới; để cùng nhau kết nối văn hóa, hiểu nhau hơn và trên tất cả là cùng nhau xây dựng một thế giới hòa bình, nhân văn, thịnh vượng và phát triển bền vững.
Phó Thủ tướng mong muốn Lễ hội trở thành điểm hẹn thường xuyên của văn hóa thế giới tại Việt Nam, một không gian đối thoại, sáng tạo và hợp tác văn hóa quốc tế, nơi các giá trị di sản được hội tụ, lan tỏa và cùng nhau kiến tạo tương lai.
Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Lazare Eloundou Assomo, Giám đốc Trung tâm Di sản Thế giới UNESCO, cho rằng văn hóa không chỉ được bảo tồn mà còn được tiếp nối thông qua sự tiếp xúc, chia sẻ và giao lưu. Sự đa dạng văn hóa tạo cảm hứng cho sáng tạo, đối thoại và sự thấu hiểu lẫn nhau. Ông nhấn mạnh ý nghĩa của việc hơn 50 quốc gia cùng hội tụ tại Hà Nội; đồng thời đánh giá Hoàng thành Thăng Long là không gian phù hợp để tổ chức Lễ hội bởi nơi đây phản ánh hơn một thiên niên kỷ các lớp lịch sử và văn hóa. Năm 2026 cũng đánh dấu 50 năm Việt Nam gia nhập UNESCO; sự hợp tác trong lĩnh vực văn hóa, di sản cho thấy văn hóa có thể kết nối các dân tộc, xây dựng sự hiểu biết và tin cậy.
Sau nghi thức khai mạc, các đại biểu được thưởng thức một chương trình nghệ thuật đặc sắc, mang đậm dấu ấn văn hóa của nhiều quốc gia. Trong chương trình, Việt Nam giới thiệu tới khán giả và bạn bè quốc tế một số di sản của văn hóa Việt Nam như dân ca quan họ với các tiết mục Mời trầu, Ngồi tựa mạn thuyền, múa cung đình Huế và các ca khúc Welcome to Việt Nam, Bài ca đất phương Nam, xẩm Hà Nội … Đặc biệt là sự góp mặt của “Bắc Bling”, ca khúc không chỉ được khán giả Việt Nam mà còn được khán giả nhiều quốc gia trên thế giới biết đến, tạo điểm nhấn vừa truyền thống, vừa hiện đại trong chương trình nghệ thuật.
Cùng với các tiết mục của Việt Nam, chương trình có sự tham gia của các đoàn nghệ thuật quốc tế như: Tiết mục múa Chung một vầng trăng của Trung Quốc, biểu diễn kèn của Lào, võ thuật Taekwondo của Hàn Quốc và các tiết mục khác.
Lễ hội Văn hóa thế giới tại Hà Nội lần thứ hai – năm 2026 diễn ra từ ngày 1 đến 4/10 tại Hoàng thành Thăng Long, phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm và các không gian khác, với các hoạt động văn hóa, ẩm thực, điện ảnh, thời trang, biểu diễn nghệ thuật và giao lưu. Qua đó, Lễ hội tạo không gian để các nền văn hóa gặp gỡ, chia sẻ và tăng cường sự hiểu biết, đúng với tinh thần “Hội tụ Di sản – Kiến tạo tương lai”.
PV