Sáng 3/10, tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam, UBND thành phố Hà Nội tổ chức Lễ phát động hưởng ứng “Ngày Văn hóa Việt Nam” tại Hà Nội năm 2026 với thông điệp “Thăng Long – Hà Nội, ngàn năm văn hiến – Muôn sắc Việt Nam”. Đây là hoạt động mở đầu chuỗi chương trình hưởng ứng “Ngày Văn hóa Việt Nam” trên địa bàn Thành phố, với nhiều hoạt động kết nối, giao lưu, quảng bá, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa diễn ra từ nay đến ngày 24/11/2026.
Dự Lễ phát động có các đồng chí: Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể Trung ương Phạm Tất Thắng; Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy; Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội Nguyễn Doãn Toản; Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà; đại diện lãnh đạo các cơ quan Trung ương, các tỉnh, thành phố; cùng đại diện các sở, ban, ngành, địa phương, nghệ nhân, nghệ sĩ, đồng bào các dân tộc, Nhân dân và du khách.
Lan tỏa giá trị văn hóa từ Thủ đô nghìn năm văn hiến
Năm 2026 là năm đầu tiên tổ chức “Ngày Văn hóa Việt Nam”, sau khi Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam thống nhất chọn ngày 24/11 hằng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”. Việc tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam thể hiện sự quan tâm đối với sự nghiệp phát triển văn hóa, đồng thời khẳng định vai trò của Nhân dân trong sáng tạo, gìn giữ, phát huy và thụ hưởng các giá trị văn hóa dân tộc.
Phát biểu tại Lễ phát động, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà nhấn mạnh: “Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đã thống nhất chọn ngày 24 tháng 11 hằng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”, thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước đối với văn hóa và đặt ra trách nhiệm đưa các giá trị văn hóa thấm sâu vào đời sống, không chỉ hiện diện trong di tích, lễ hội hay tác phẩm nghệ thuật, mà còn khơi dậy niềm tự hào dân tộc, củng cố khối đại đoàn kết và thúc đẩy toàn xã hội thực hành lối sống văn hóa, văn minh, tạo môi trường thuận lợi để người dân trực tiếp tham gia, sáng tạo và thụ hưởng các sản phẩm văn hóa.”
Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố, Thủ đô Hà Nội có truyền thống nghìn năm văn hiến, bề dày lịch sử và nền tảng di sản văn hóa phong phú cả về bề rộng lẫn chiều sâu. Sự hòa nhập của văn hóa Thăng Long với các vùng văn hóa xứ Đoài, xứ Đông, Kinh Bắc, Sơn Nam Thượng cùng sự hòa nhập của các di sản văn hóa đặc trưng đã kết nối, bồi đắp nên một Hà Nội bản sắc, tạo nền tảng vững chắc để văn hóa Thủ đô phát triển theo định hướng “Văn hiến – Bản sắc – Sáng tạo – Hội nhập – Kết nối”, gắn kết giữa bảo tồn và phát huy giá trị nghìn năm văn hiến, kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, nhân văn và giàu ký ức, kết nối tinh hoa các vùng miền để bồi đắp nền tảng phát triển văn hóa của Thủ đô.
Trên cơ sở đó, hưởng ứng “Ngày Văn hóa Việt Nam” năm 2026, Hà Nội đã chỉ đạo tổ chức các hoạt động tôn vinh giá trị văn hóa truyền thống, khơi dậy lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, niềm tự hào dân tộc; đồng thời triển khai các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao phù hợp với điều kiện từng địa phương, tạo điều kiện để Nhân dân tham gia rộng rãi và thụ hưởng những giá trị văn hóa tốt đẹp.
Để các hoạt động hưởng ứng được triển khai thiết thực, Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà đề nghị các cấp, các ngành Thành phố tập trung thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm.
Một là, các sở, ban, ngành Thành phố, các phường, xã xác định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, xây dựng và triển khai các hoạt động hưởng ứng phù hợp với chức năng, điều kiện của đơn vị, địa phương; đồng thời xây dựng môi trường làm việc văn minh, nâng cao tinh thần trách nhiệm và văn hóa phục vụ Nhân dân.
Hai là, UBND các phường, xã quan tâm bố trí nguồn lực, khai thác hiệu quả các thiết chế văn hóa và không gian công cộng để phục vụ Nhân dân; phát hiện, hỗ trợ đưa những tác phẩm, sản phẩm văn hóa có giá trị đến với công chúng, Nhân dân; kịp thời biểu dương những tấm gương, việc làm đẹp và các sáng kiến của cộng đồng; khuyến khích người dân tham gia xây dựng đời sống văn hóa và thực hiện ứng xử văn minh, có trách nhiệm tại địa phương.
Ba là, đề nghị Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hà Nội, đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ, nghệ nhân và các chủ thể sáng tạo tiếp tục đóng góp tài năng, tâm huyết bằng những tác phẩm, sản phẩm văn hóa có giá trị; tích cực truyền dạy di sản, bồi dưỡng tình yêu văn hóa dân tộc cho thế hệ trẻ. Những đóng góp ấy sẽ làm phong phú đời sống tinh thần và giúp các giá trị truyền thống được tiếp nối trong cuộc sống hôm nay.
Bốn là, các cộng đồng sáng tạo tiếp tục quan tâm đầu tư, phát triển sản phẩm, dịch vụ văn hóa có chất lượng; hỗ trợ hoạt động sáng tạo, bảo tồn di sản và mở rộng các không gian văn hóa, phát huy giá trị di sản, phát triển du lịch và tạo sinh kế cho cộng đồng, góp phần bổ sung nguồn lực cho phát triển văn hóa.
Năm là, mỗi người dân Thủ đô hãy bắt đầu từ những điều gần gũi: tham gia hoạt động văn hóa tại địa phương, bảo vệ di tích, gìn giữ phong tục tốt đẹp và ứng xử văn minh nơi công cộng. Mỗi gia đình quan tâm giáo dục con em về truyền thống; mỗi người trẻ chủ động tìm hiểu di sản, phát huy sáng tạo và giới thiệu văn hóa Việt Nam, Thăng Long – Hà Nội đến bạn bè trong nước, quốc tế.
Tăng cường liên kết, lan tỏa giá trị văn hóa
Trong khuôn khổ Lễ phát động, Hà Nội tổ chức Lễ ký kết Quy chế phối hợp với 10 tỉnh, thành phố về tổ chức các hoạt động tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam, gồm: Thái Nguyên, Tuyên Quang, Phú Thọ, Sơn La, Gia Lai, Quảng Ngãi, Khánh Hòa, Đắk Lắk, thành phố Huế và thành phố Cần Thơ.
Hoạt động ký kết góp phần tăng cường liên kết giữa các địa phương trong bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa các dân tộc Việt Nam, tạo điều kiện để nghệ nhân, đồng bào các dân tộc thực hành, trao truyền và giới thiệu những giá trị văn hóa đặc sắc.
Phát biểu hưởng ứng Lễ phát động, Phó Chủ tịch UBND xã Ba Vì Nguyễn Hữu Thịnh nhấn mạnh vai trò của cộng đồng trong gìn giữ và trao truyền di sản: “Xã Ba Vì xin hưởng ứng lời phát động của UBND Thành phố bằng sự tham gia của cả hệ thống chính trị và Nhân dân. Chúng tôi sẽ cụ thể hóa các nội dung trên thành những hoạt động phù hợp với từng thôn, từng cộng đồng; để văn hóa được gìn giữ, thực hành và trao truyền trong đời sống hằng ngày.”
Cùng với hoạt động ký kết, chương trình nghệ thuật là điểm nhấn của Lễ phát động, được dàn dựng theo mạch nội dung từ vẻ đẹp thống nhất của đất nước đến bản sắc văn hóa ba miền, tập trung khắc họa nét riêng của Thăng Long – Hà Nội. Cùng với các tiết mục của nghệ sĩ chuyên nghiệp là phần trình diễn, giao lưu văn hóa cộng đồng, giới thiệu nghệ thuật truyền thống của nhiều dân tộc như Ba Na, Gia Rai, Ê Đê, Tày, Thái, Dao, Tà Ôi, Cơ Tu, Khmer…
Trong hai ngày 3 và 4/10, tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam tiếp tục diễn ra các hoạt động trưng bày, biểu diễn, giao lưu và trải nghiệm văn hóa, tạo cơ hội để Nhân dân và du khách trực tiếp tìm hiểu, trải nghiệm các giá trị văn hóa cùng nghệ nhân, nghệ sĩ và cộng đồng các dân tộc.
Nổi bật là 6 không gian văn hóa Thăng Long – Hà Nội gồm: không gian văn hóa nghệ thuật truyền thống, “Thu Hà Nội”, làng nghề – phố nghề, thư pháp Thăng Long, lụa Vạn Phúc và ẩm thực Tràng An. Cùng với đó là 20 gian hàng trưng bày, quảng bá sản phẩm làng nghề, phố nghề, sản phẩm OCOP và các sản phẩm tiêu biểu của Thành phố.
Tiếp nối Lễ phát động và các hoạt động hưởng ứng, chương trình “Ngày Văn hóa Việt Nam tại Hà Nội” sẽ diễn ra từ ngày 21 đến ngày 24/11/2026 tại không gian phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm. Được Thành phố xác định là một trong những sự kiện văn hóa mang thương hiệu Thủ đô, chương trình tạo không gian kết nối, giao lưu, quảng bá văn hóa Việt Nam; khuyến khích Nhân dân tham gia bảo tồn, thực hành, sáng tạo và thụ hưởng văn hóa.
Thông qua chuỗi hoạt động, Hà Nội tiếp tục phát huy giá trị lịch sử, văn hóa, truyền thống nghìn năm văn hiến; kết nối, lan tỏa giá trị văn hóa của cộng đồng 54 dân tộc Việt Nam, góp phần khẳng định vai trò là trung tâm lớn về văn hóa của cả nước và xây dựng Thủ đô “Văn hiến – Văn minh – Hiện đại”.
Thúy Nga